هرس کردن درختان را اینگونه انجام دهید

587 بازدید
هرس درخت گردو

هرس کردن درختان (عمومی)

در این مطلب سعی داریم تا به صورت عمومی فرایند هرس کردن درختان را توضیح وهمچنین به معرفی انواع روش هرس کردن درختان میوه  به صورت مختصر به فرد بپردازیم، پس لطفا تا انتهای مطلب نگاه قشنگتون رو به باغ22 هدیه کنید.

تعریف هرس درخت:

هرس در زبان عامیانه به بریدن قسمت های اضافی درختان گفته می شود. این قسمت ها می تواند شامل شاخه و برگ شود. همچنین ممکن است قسمت هایی که هرس روی آن انجام شود زنده باشد و یا خشک شده باشند.

چرا باید هرس کنیم؟

هرس و پیرایش به معنی شکل دادن و فرم دهی درختان به منظور رسیدن به هدف خاصی می باشد. هدف از هرس:

  • افزایش رشد

  • حفظ شکل و ساختار درخت

  • رسیدن نور و هوا بیشتر به شاخه های میانی

  • تقویت شاخه های اصلی و بالابردن مقاومت آنها نسبت به باد و فشار ناشی از وزن میوه و برف

  • حذف شاخه های خشک و بیمار(در تمام طول سال انجام می شود)

  • افزایش گلدهی و باردهی است.

از دلایل دیگر هرس

همانطور که میدانید انرژی درختان در اثر فرایند سیتوپلاسم و فتوسنتز حاصل می شود و در نهایت به میوه درختان منتقل می گردد. این انرژی می تواند از طریق نور آفتاب و یا کود دهی درختان میوه صورت گیرد.

در نتیجه رشد سلول های گیاهی جدید انرژی درختان بیشتر شده و در تمامی درخت پخش می شود.

حال اگر بخواهیم توان درخت را در قسمتی مشخص که بیشترین بار دهی را دارد که به اصطلاح شاخه های بارده درخت گفته می شود، جمع کنیم، شاخ و برگ اضافی را قطع کرده و توان درخت را در نقاط بارده درخت کنترل می کنیم.

زمان هرس درخت میوه به صورت عمومی:

زمان هرس در درختان میوه به نوع درخت و فصل بار دهی آن بر می گردد. گروه عمده ای از کشاورزان برای اکثر درختان میوه اواخر فصل تابستان را به منظور هرس فرم دهی انتخاب می کنند.(فصل پاییز)

معمولا هرس باردهی که به نیت تقویت درختان برای شروع باردهی سالانه انجام می شود، یک تا دو ماه قبل از شروع زمان باردهی انجام می شود.(فصل زمستان)

هرس باردهی در درختان میوه تاثیر بسزایی در رشد و تولید محصولات آنها خواهد داشت.

هرس زمستانه یا به اصلاح هرس سیاه، نوعی از هرس است که بیشتر در فصل زمستان و زمانی که درختان در خواب زمستانه هستد انجام می شود. نوع دیگری از هرس، هرس سبز یا هرس تابستانه نام دارد که در فصل تابستان صورت می گیرد.

تاثیر هرس بر میوه به صورت عمومی:

هرس درختان میوه باعث تقویت بنیه درختان برای تولید محصولات می شوند. هر چه درخت انرژی و توان بیشتری برای تولید محصول داشته باشد، می تواند محصولات با کیفیت تر و بیشتری تولید کند.

انواع هرس درختان میوه:

  • هرس گرد یا آزاد:  

  • هرمی:

 هرس هرمی بیشتر برای درختان زینتی مانند سپیدار، چنار و کاج استفاده می شود. در این روش به درخت اجازه داده می شود که به طور طبیعی در حالی که شاخه مرکزی آن از شاخه های فرعی بلندتر است، رشد کند و هرس تنها محدود به حذف شاخه های فرعی اضافی و قطع شاخه های پایینی تنه تا ارتفاع دلخواه می باشد.

درختانی که به شکل هرمی هرس می شوند، چون طول شاخه های پایینی آنها بیشتر از شاخه های فرعی جوان بالاتر هستند، می باشند شکل هرم به خود می گیرند به طوری که ارتفاع زیاد و قطر شاخساره کم می باشد به همین دلیل کار کردن با آنها سخت می باشد و از این شکل کمتر در هرس درختان میوه استفاده می کنند.

شلجمی(مناسب درختان میوه)

 هرس شلجمی بیشتر در میوه کاری و برای محدود کردن ارتفاع درختانی مانند گلابی، سیب، زردآلو، بادام، آلو و … و گسترده کردن شاخساره ی آنها به کار می رود.

در هرس شلجمی پس از کاشت نهال در زمین، سر آن در فاصله ای حدود 120 تا 150 سانتی متری زمین قطع می شود. این نهال در سال بعد تعدادی شاخه فرعی تولید می کند و در زمستان تعدادی از آنها که رشد عمودی و زاویه بسته  دارند حذف می شوند.

شاخه هایی که انتخاب شدند در هرس شلجمی اگر طول آنها از 30 سانتی متر بیشتر باشد باید دوباره هرس و کوتاه شوند تا خود آنها هم تولید شاخه های جانبی کنند.

ولی اگر کوتاه هستند سر زنی و کوتاه کردن آنها را باید در سال آینده انجام داد. در روش شلجمی باعث می شود که درخت در همه اطراف خود دارای شاخه های قوی باشد و بتواند محصول زیادی تولید کرده و در برابر وزن و فشارهای خارجی مقاومت کند.

 

  • جامی:

 هرس جامی بسیار شبیه شلجمی می باشد با این تفاوت که در هنگام انتخاب شاخه های اصلی، فاصله عمودی آنها با همدیگر کمتر و حدود 10 تا 15 سانتی متر در نظر گرفته می شود. شکل هرس جامی بیشتر در درخت هلو، آلو و برخی از ارقام سیب و بادام کاربرد دارد.

مزیت هرس جامی باز بودن قسمت مرکزی شاخساره و نفوذ نور کافی به درون آن می باشد. یکی از مشکلات هرس جامی این است که محل اتصال شاخه های اصلی به تنه، به دلیل تراکم آنها به نسبت ضعیف است و همیشه امکان دارد در اثر وزن میوه و فشار ناشی از برف، تنه شکاف بردارد و درخت از بین برود.


  • پاچراغی:

هرس پاچراغی در پیرایش تاک(انگور) و بوته های مشابه مانند انواع ورد غیر رونده می باشد. برای پیرایش تاک به روش پاچراغی، در اول بهار، قلمه را بهتر است به خاطر رشد سریع، پیش از اینکه ریشه دار شده باشد، در محل اصلی کشت کرده و طوری از نزدیک سطح زمین قطع می شود که تنها یک جوانه روی آن باقی بماند.

در طول بهار از رشد این جوانه، شاخه ای به وجود می آید که ابتدا ظریف است و باید توسط قيّم محافظت شود. این شاخه در آینده تنه اصلی بوته تاک را تشکیل خواهد داد و باید پس از اینکه طول آن به ارتفاع دلخواه برای تشکیل شاخساره (حدود 75 سانتی متر) رسید، سر آن را قطع کرد.

  1. هرس پهن داربستی:

  • طنابی

هرس طنابی، که یکی از پرمحصول ترین شکل های پیرایش درختان است، گیاه تنها از یک ترکه به طول 120 تا 150 سانتی متر تشکیل می شود.

در روش طنابی گیاهان که روی پایه های بسیار کوتاه کننده پیوند شده اند، به طور متراکم (یعنی به فاصله 30  تا 60 سانتی متر روی ردیف و حدود 100 سانتی متر بین دو ردیف) کشت می شوند و با هرس پیوسته زمستانه و تابستانه، همیشه به شکل و اندازه اولیه نگهداشته می شوند. شکل های یک شاخه ای در برگیرنده انواع مختلفی مانند عمودی، مایل، ضربدری و غیره می باشد.

  • چنگالی

هرس چنگالی، فاصله کشت بیش از شکل های تک شاخه است و به 150 تا 200 سانتی متر روی ردیف و بین دو ردیف می رسد. در این روش، پس از این که نهال پیوندی در پای داربست کشت شد، سر آن در ارتفاع پایین ترین مفتول داربست طوری قطع می شود به طوری که دو جوانه انتهایی باقیمانده، یکی در سمت راست و دیگری در سمت چپ، واقع شود.

شاخه های حاصل از رشد این جوانه ها، به تدریج که رشد می کنند، با بستن به مفتول های داربست به صورت افقی  در می آیند و پس  از این که طول آنها به اندازه مورد نظر رسید، سر آنها طوری قطع می شوند که آخرین جوانه باقی مانده رو به بالا باشد و پس از رشد تبدیل به یک شاخه عمودی بشود و بدین ترتیب یک چنگال دو شاخه تولید گردد.

  • دیواره ای

هرس دیواره ای، در بین انواع پهن از همه متداول تر می باشد و در درجه اول برای تاک و در درجه دوم برای سیب مورد استفاده قرار می گیرد. شیوه هرس گیاه به این شکل شبیه روش چنگالی است، با این تفاوت که انتهای بازوها به طرف بالا برنمیگردد و میوه روی سیخک های موجود بر بازود به وجود می آید. شکل های پهن افقی می توانند دارای 2، 4 و 6 بازو باشند که در 1، 2 و یا 3 طبقه روی هم قرار گرفته اند.

در تاک میزان محصول بوته هایی که به این شکل پیراسته شده باشند، بیشتر از آن هایی است که به شکل پاچراغی هرس شده اند. ولی در شکل داربستی خطر آسیب رسیدن به محصول در اثر حمله پرندگان به ویژه گنجشک، بیشتر است.

  • پنجه ای

هرس پنجه ای در ابتدا، بسیار شبیه شکل های چنگالی و لفقی می باشد و تفاوت عمده آن ها در این است که بازوها توسط دو قیم چوبی نگهداری می شوند که با خط افق زاویه ای 30 تا 60 درجه می سازند و هرکدام می توانند به نوبه خود منشعب شوند.

شکل های پنجه ای معمولا در هلو و سیب کاربرد دارند و از مزیت آن ها عدم نیاز به پیوند روی پایه های کوتاه کننده و افزایش میزان محصول آن ها نسبت به شکل های داربستی و گرد است.

درختان گردو چگونه هرس میشوند؟

هرس در درختان گردو از جمله موارد مهمی است که می تواند علاوه بر تولید محصول به افزایش طول عمر درختان گردو نیز کمک کند ، هرس نهال گردو معمولا در 2 زمان انجام می شود.

هرسهای درخت گردو به ترتیب هرس باردهی و هرس فرم دهی نام دارند.

در هرس فرم دهی که معمولا در اواخر تابستان و شروع فصل سرما انجام می شود قسمت های از درختان که مانع رسیدن نور کافی به نقاط پایین تر می شود و یا تراکم آنها با درختان کناری زیاد است، قطع می گردد.

نوع دیگری از هرس، هرس باردهی نام دارد به صورت عمومی در اواخر زمستان انجام می شود. معمولا این نوع از هرس در درختان گردو هر ساله باید انجام شود تا درختان با آمادگی انرژی کامل به فصل باردهی خود ورود کنند.

مراحل هر دو نوع هرس معمولا به این صورت است که شاخه های جانبی یا چسبیده به تنه اصلی به وسیله قیچی های باغبانی جدا می شوند.

اگر درخت بزرگ و یا سن بیشتری داشته باشد، معمولا از اره های دستی و یا برقی استفاده می شود. بعد از هرس درخت گردو قسمت های هرس شده باید به وسیله محافظی مثل چسب باغبانی پوشیده شود تا آلودگی به درون درختان نفوذ نکنند.

نكته

در هرس گردو سر شاخه زني نداريم. زيرا ميوه ي گردو(گل ماده) در انتهاي شاخه ها تشكيل مي شود و با سر شاخه زني باعث حذف گردو مي شويم.

معمولا در درختان گردو بيشترين هرس، هرس شاخه هاي بيمار و پاجوش و شاخه هاي اضافه است كه هر ساله انجام مي شود.

هرس درخت بادام

بهترین زمان هرس درخت بادام زمانی است که این درختان در خواب زمستانی هستند. این زمان را می توان در یک بازه 4 ماهه و از ابتدای آبان تا اوایل اسفند ماه در نظر بگیریم.

هرس در درختان بادام نیز به منظور افزایش توان آنها برای تولید محصولات بیشتر و با کیفیت تر انجام می شود و همچنین در بیشتر موارد، شاخه و برگ هایی که به بیماری مبتلا شده اند را به وسیله هرس کردن، قطع می کنیم.

جوانه زنی در درختان بادام بسیار است. به منظور فرم دادن به درخت بادام و بر اساس فواصل مشخص طبق الگوی کشت نباید درختان مانع از نور رسانی به درختان دیگر شوند.

به همین دلیل در سال های ابتدایی کشت باید جوانه ها و شاخه های نو را که ممکن است مانع از نور رسانی به درختان دیگر می شوند را قطع نماییم. معمولا در نهال بادام شاخه های اصلی کم می باشد. در نتیجه سایر شاخه ها به عنوان شاخه ی جانبی هستند و می توان انها را هرس کرد.

 


زمان و مراحل هرس کردن درخت انگور:

هرس درختان انگور معمولا در زمستان و زمانی که نهال انگور هیچ برگی ندارند انجام می شود. به دلیل تراکم بسیار زیاد شاخ و برگ درخت انگور هرس انها کمی با دشواری همراه است.

درخت انگور از جمله درختان حساس و به زبان عامیانه زود رنج است. اگر در هرس دقت نشود و شاخه های اصلی به اشتباه قطع گردند، حتی ممکن است موجب خشکیدگی کامل درخت انگور شوند.

به دلیل خطراتی مثل خطر سرما زدگی درختان انگور بهتر است زمان هرس درختان را به اواخر فصل سرما و یخبندان موکول کنید. این نکته را در نظر داشته باشید که هرس درختان انگور با توجه به نوع درخت انگور و اقلیم جغرافیایی کشت شده در آن می تواند بسیار متفاوت باشد.

نکات مهمی که در مراحل هرس درخت انگور باید در نظر داشته باشید شامل مواردی مثل:

  • عدم قطع کردن شاخه های اصلی و شاخه های قدیمی تر
  • حذف جوانه های و شاخه های غیر سود ده و بدون بار که در اصلاح کشاورزی به آنها شاخه های عقیم گفته می شود، اشاره کرد.

زمان و مراحل هرس کردن درخت پسته

همانند سایر درختان هرس درختان پسته نیز به 2 منظور کلی انجام می شود که

  1. هرس فرم دهی

  2. هرس بار دهی نام دارد.

برای هرس نهال پسته باید از متخصصین در این زمینه کمک بگیرید زیرا هرس غیر اصولی می تواند موجب نابودی درختان شما شود. با توجه به اینکه عمده مواد معدنی و غذایی و همچنین آب مورد نیاز درختان از طریق خاک تامین می گردد، شاخه های پایینی درختان بیشتر رشد می کنند ولی شاخ های بالایی درختان کمتر از بقیه رشد می کنند.

در نتیجه بهتر است شاخه های ابتدای و نزدیک به خاک را قطع نمایید تا درختان را در قسمت های انتهایی تقویت نماییم. بهتر است بدانید که بهترین زمان هرس درخت پسته اواخر زمستان و اوایل فروردین ماه است.

زمان و مراحل هرس کردن درختان هلو

تراکم شاخ و برگ در درخت هلو بسیار زیاد است. به همین دلیل توصیه می شود به منظور تهویه و گردش هوا و همچنین رسیدن نور کافی به سایر نقاط درختان، از هرس فرمدهی هر ساله بهره مند شوید.

بهتر است بدانید که درختان هلو در شیوع بیماری و آفات سرعت بسیار زیادی را دارند به همین دلیل کارشناسان کشاورزی توصیه می کنند، شاخه هایی که با سم پاشی بیماری آنها برطرف نمی گردد را هرس نمایید.

بهترین زمان هرس جهت درختان هلو اویل بهار و اواخر تابستان است. بعد از انجام هرس بهتر است قسمت هرس شده را به چسب باغبانی و یا پارچه ای تمیز بپوشانید زیرا این قسمت ها همانند زخم باز در بدن انسان هستند و خیلی زود بیماری می تواند به آنها ورود کنند.


زمان و مراحل هرس درختان شلیل

هرس در درختان شلیل نیز همانند درختان هلو است. عمده هرس در درختان شلیل به منظور برداشتن شاخه های بیمار و قطع آنها صورت می گیرد. زیرا سرعت شیوع بیماری در درخت شلیل بسیار زیاد است.

بهترین زمان هرس برای نهال شلیل اواخر زمستان و بعد از به اتمام رسیدن فصل سرما است. این نکته را فراموش نکنید که زمان گفته شده به صورت عمومی است ، برای تمامی درختان شلیل صادق نیست و هر نژادی با توجه به اقلیم خود ممکن است تفاوت هایی در زمان و  نوع هرس داشته باشد.

زمان و مراحل هرس درخت انجیر

درخت انجیر به روش های مختلفی هرس می شود که شامل

  1. هرس پایه بلند

  2. هرس بوته ای

  3. هر باردهی

هر کدام از این روش های هرس به درخت انجیر کمک می کند تا تولید محصول و رشد بیشتری داشته باشند.

در هرس نهال انجیر بهتر است شاخه های نزدیک به هم را قطع کرده و همچنین شاخه هایی با زاویه 45 درجه را جدا نماییم. زیرا این شاخه ها مانع از رسیدن هوا و نور کافی به شاخه های بارده می شود.


نکات مهم در پیرایش درختان:

  • شاخه های اضافی را طوری برش دهید تا نور و هوای بیشتری به تاج درخت برسد.
  • هنگام هرس درختان ، ابتدا شاخه های مرده و بیمار، مخصوصا شاخه های آسیب دیده از سرما را جدا کنید.
  • هرگز در اوایل زمستان هرس نکنید چون در صورت پایین آمدن درجه حرارت هوا محل برش ها یخ زده و خشک می شوند.
  • شاخه ها را در نقطه ای که یک شاخه به شاخه دیگر متصل است، برش دهید.
  • پس از هرس در محل های برش ساقه به منظور محافظت از بافت هرس شده، از چسب باغبانی استفاده کنید.(برای شاخه های با قطر 2سانتی متر و بیشتر)

دنیاتون بهشت…

 

 

دسته بندی نوشته ها هرس یادگیری

نوشته های مرتبط

یک پاسخ به “هرس کردن درختان را اینگونه انجام دهید”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

ارتباط در واتس اپ
سبد خرید

سبد خرید شما خالی است.

ورود به سایت